Thứ năm, 17 Tháng 8 2017
Trang chủ Diễn đàn Vì sao Hoàng Thành Thăng Long được UNESCO công nhận là di sản thế giới?


Vì sao Hoàng Thành Thăng Long được UNESCO công nhận là di sản thế giới? PDF. In Email
Thứ tư, 18 Tháng 8 2010 15:51

 Ngày 31 - 7 - 2010 lúc 8h30 phút giờ Brazil (tức 6h30 ngày 1 - 8 - 2010giờ Việt Nam), Chủ tịch kỳ họp 34 của Ủy ban Di sản Thế giới trịnh trọng gõ búa thông qua Quyết định (34.COM.8B.22) công nhận Khu Trung tâm Hoàng Thành Thăng Long - Hà Nội, Việt Nam là Di sản Thế giới thứ 900 trong Danh sách Di sản Thế giới của UNESCO (Tổ chức Khoa học, Văn hóa và Giáo dục của Liên hợp quốc). Đây là 1 trong 5 di sản được UNESCO xem xét đặc cách từ quyết định “Defer” (Hoãn xem xét) lên quyết định “Inscribe” (Ghi danh). Vì sao Hoàng Thành Thăng Long được UNESCO công nhận là Di sản thế giới?

 SDC15527da_sua

 Đoàn Việt Nam tham dự Kỳ họp thứ 34 Ủy ban Di sản Thế giới, Brazil tháng 8 - 2010


Tháng 9 - 2008 Hồ sơ đề cử Khu Trung tâm Hoàng Thành Thăng Long được gửi tới UNESCO để đề nghị xem xét ghi danh vào Danh sách Di sản Thế giới. Tháng 8 - 2009 sau khi thẩm định hồ sơ, Trung tâm Di sản Thế giới cử chuyên gia của ICOMOS (Tổ chức quốc tế về các công trình và di tích) vào Việt Nam để khảo sát, thẩm định giá trị của di sản cùng các nội dung đề cử có liên quan. Khi đó chuyên gia đã chia sẻ với chúng ta những ý kiến đóng góp tích cực, dường như đồng thuận với đề nghị và khả năng ghi danh di sản này năm 2010.


Tuy nhiên đầu tháng 6 - 2010 UNESCO gửi Văn bản thông báo Hồ sơ Hoàng thành Thăng Long của chúng ta có nhận xét không thuận từ ICOMOS và sẽ phải hoãn xem xét đợt này. Điều đó cũng có nghĩa là ta phải làm lại hồ sơ, đệ trình vào một dịp khác. Mặc dù ghi nhận những giá trị của di sản, song thông báo này cũng cho thấy cơ quan thẩm định chuyên môn còn đôi chỗ băn khoăn về những dấu tích vật chất. Cụ thể chứng minh giá trị di sản, họ cho rằng ta chưa nghiên cứu đủ, chưa xác định đủ phạm vi di sản cần bảo vệ. Hơn nữa, cho rằng những biện pháp bảo vệ chưa đủ cơ sở pháp lý, chưa đủ mạnh để nhận thấy tính khả thi của việc bảo vệ một di sản thế giới. Một tập thể các nhà khoa học và nhà quản lý văn hóa liên quan đến công việc này đã làm việc không kể ngày đêm để bổ sung thông tin, làm rõ những nhận định khoa học để giải trình. Mạnh hơn nữa, một số quyết định bảo vệ di sản đã được Nhà nước ban hành. Với quyết tâm đạt được mục tiêu Khu trung tâm Hoàng thành Thăng Long được công nhận là Di sản thế giới năm 2010, thiết thực kỷ niệm 1000 năm Thăng Long - Hà Nội, dưới sự chỉ đạo sát sao các đồng chí lãnh đạo Đảng và Nhà nước, đoàn công tác liên bộ, liên cơ quan gồm Bộ Ngoại giao, Bộ VHTTDL và TP. Hà Nội đã tham gia Kỳ họp thứ 34 của Ủy ban Di sản Thế giới họp tại Brasilia, thủ đô của nước Cộng hòa Brazil. Tại Hội nghị Đoàn công tác đã phát huy khả năng, phối hợp chặt chẽ, với tinh thần trách nhiệm cao, có sáng kiến và gặp nhiều thuận lợi. Cuối cùng, Đoàn đã hoàn thành xuất sắcnhiệm vụ. Di tích Quốc gia đặc biệt Khu Trung tâm Hoàng thành Thăng Long đã được công nhận là Di sản Văn hóa Thế giới năm 2010 với sự đồng thuận rất cao của Ủy ban Di sản Thế giới.


Về giá trị di sản, quyết định của UNESCO ghi rõ, Hồ sơ đề cử đã thể hiện những bằng chứng duy nhất về ba thành tố làm nên giá trị nổi bật toàn cầu của Di sản. Đó là tính lâu đời, tính liên tục của một trung tâm quyền lực và sự hiện hữu của các di tích, công trình và các đồ tạo tác nghệ thuật. Những di tích, di vật này đã phản ánh sự đa dạng văn hóa ở một trình độ rất cao, là kết quả của giao lưu văn hóa với các nước láng giềng, các nước trong tiểu khu vực và khu vực. Những lớp địa tầng khảo cổ, các di tích kiến trúc và nghệ thuật của di sản này ghi dấu một trung tâm quyền lực chính trị của các triều đại cai trị trên đất nước Việt Nam trong suốt 13 thế kỷ, là minh chứng cho những sự kiện quan trọng của một quốc gia độc lập, một thể thức chính quyền trong khu vực Châu Á.


Về biện pháp bảo vệ di sản, UNESCO ghi nhận những cố gắng nỗ lực của Nhà nước Việt Nam từ năm 2002, 33.000m2 của di tích khảo cổ đã được tiến hành khai quật tại 18b Hoàng Diệu. Năm 2006, thành phố Hà Nội đã thành lập Trung tâm Bảo tồn Khu di tích Cổ Loa - Thành cổ Hà Nội, trực thuộc Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội, có chức năng, nhiệm vụ nghiên cứu, bảo tồn, tôn tạo và phát huy giá trị di tích. Năm 2007, Khu Trung tâm Hoàng thành Thăng Long - Hà Nội được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch xếp hạng di tích Lịch sử - Kiến trúc nghệ thuật cấp quốc gia. Năm 2009, Khu Trung tâm Hoàng thành Thăng Long - Hà Nội được Thủ tướng Chính phủ ký Quyết định xếp hạng di tích quốc gia đặc biệt. Hơn nữa, Di sản này còn được bảo vệ bằng cơ sở pháp lý quan trọng nhất: Luật Di sản văn hóa của Việt Nam.


Năm nay, khác hẳn những kỳ xét duyệt trước đó, số di sản được công nhận nhiều hơn số di sản được dự kiến đề nghị công nhận (21/9). Có 5 di sản mặc dù đã bị các tổ chức tư vấn đề nghị hoãn xem xét, sau đó lại được xem xét và được công nhận (Hồ sơ Hoàng thành Thăng Long là một trong số đó). Đây là một hiện tượng đặc biệt, nhiều năm nay chỉ có một vài trường hợp được xét lại. Sở dĩ có được kết quả được gọi vui là “lật ngược tình thế” như trên trước hết là vì Hồ sơ Hoàng Thành Thăng Long đã được Nhà nước quan tâm, chỉ đạo có công tác ngoại giao tích cực vận động và đã được sự ủng hộ của bạn bè quốc tế. Hai là hồ sơ giải trình được chuẩn bị kỹ lưỡng, có cơ sở khoa học, trả lời đúng  những nội dung mà tổ chức tư vấn ICOMOS yêu cầu. Ba là nhờ có những cam kết mạnh mẽ bằng văn bản của Nhà nước, của chính quyền Thành phố Hà Nội về biện pháp bảo vệ di sản. Bốn là nhờ có hoạt động trực tiếp, tích cực và hiệu quả của Đoàn công tác tại kỳ họp. 


Bên cạnh những lý do đã thấy như sự tích cực vận động của các đoàn, sự tăng cường đối thoại chuyên môn giữa các thành viên Ủy ban với Tổ chức Tư vấn của Trung tâm Di sản thế giới là ICOMOS và IUCN (tổ chức tư vấn của Ủy ban Di sản Thế giới chuyên thẩm định các hồ sơ di sản thiên nhiên), sự thay đổi này còn có nguyên nhân sâu xa từ những quan điểm tiếp cận mới đối với di sản. Đó là tiếp cận đa dạng văn hóa, vì vậy có thêm nhiều loại hình di sản được công nhận. Tiếp cận văn hóa đương đại như trường hợp một số di tích cận hiện đại: Di tích nơi thử vũ khí hạt nhân ở đảo Bikini; Di tích nhà tù, trại giam ở Australia. Tiếp cận di sản xuyên biên giới như trường hợp di sản của Mexico; hoặc tiếp cận tổng thể di sản văn hóa vật thể và phi vật thể, như trường hợp di sản của Iran, di sản của Hà Lan. Tiếp cận tổng thể các nền văn hóa tiếp nối liên tục và giao thoa với các văn hóa khác đạt đỉnh cao như trường hợp Hoàng Thành Thăng Long. Mặt khác, Ủy ban Di sản Thế giới rất quan tâm và ưu tiên những giá trị di sản mang tính cộng đồng, thể hiện vai trò chủ thể văn hóa trong cuộc sống đương đại. Những tiếp cận mới này có cơ sở từ định hướng đổi mới hoạt động của Ủy ban Di sản Thế giới, từ ảnh hưởng và mối quan hệ với các công ước khác của UNESCO, đặc biệt là Công ước 2003 về Bảo vệ di sản văn hóa phi vật thể. Do vậy lần này Ủy ban Di sản Thế giới đã xem xét các hồ sơ đề cử một cách thực tế và cởi mở hơn. Mỗi di sản được xem xét trong bối cảnh, tình hình cụ thể của chính di sản đó. Các tiêu chí được vận dụng một cách linh hoạt và có nhiều điểm cộng, các đề xuất của quốc gia thành viên có hồ sơ đề cử được xem xét có tình có lý. Trong nhiều lý do, chúng tôi nghĩ rằng đây là lý do chuyên môn để Hoàng Thành Thăng Long được xem xét đặc thù cùng với 4 di sản khác.


Khu Trung tâm Hoàng thành Thăng Long được ghi vào Danh mục Di sản Thế giới là một sự kiện có ý nghĩa cực kỳ to lớn đối với Việt Nam khi cả nước đang cùng nhau hướng tới Đại lễ kỷ niệm 1.000 năm Thăng Long - Hà Nội. Đây là một thắng lợi, là thành tích to lớn của Việt Nam trong lĩnh vực Bảo vệ Di sản văn hóa. Di sản Hoàng Thành Thăng Long đã trở thành biểu tượng, hình ảnh của quốc gia, từ nay sẽ  là tài sản của nhân loại và được bảo vệ ở cấp độ quốc tế. Điều đó còn có nghĩa là bên cạnh niềm vinh dự đó chúng ta có trách nhiệm hết sức nặng nề. Từ góc độ chuyên môn, Cục Di sản Văn hóa đã báo cáo và đề xuất với Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch cùng với các cơ quan hữu quan sớm triển khai một số hoạt động sau:


- Tăng cường nghiên cứu, phát hiện và làm rõ các giá trị của di sản vật thể và phi vật thể.
- Tổ chức các hội thảo khoa học trong nước và quốc tế để xác định biện pháp cụ thể bảo vệ phát huy giá trị di sản Hoàng thành Thăng Long.  
- Xây dựng các chương trình nâng cao nhận thức và giáo dục di sản cho cộng đồng, lôi cuốn cộng đồng tham gia hoạt động bảo vệ di sản.
- Xây dựng bộ máy tổ chức, chính sách và cơ chế quản lý di sản.
- Tăng cường đào tạo nguồn nhân lực quản lý di sản, phát triển mạng lưới các cơ quan, tổ chức và cá nhân hỗ trợ bảo vệ di sản.
- Xây dựng kế hoạch bảo quản phòng ngừa và kế hoạch phòng chống tai họa, rủi ro cho di sản.

TS. Lê Thị Minh Lý

Phó Cục trưởng Cục Di sản Văn hóa, thành viên Đoàn Việt Nam tại Kỳ họp thứ 34 Ủy ban Di sản Thế giới

 

Thêm bình luận


Mã xác nhận
Tải lại

quanho_125x125 disan_hanoi

Hỗ trợ tài chính hội

  • Lợi ích của nhà tài trợ
  • Các Dự án cần hỗ trợ
  • Mẫu đăng ký tài trợ
  • Các nhà tài trợ

Để trở thành Hội viên

Your are currently browsing this site with Internet Explorer 6 (IE6).

Your current web browser must be updated to version 7 of Internet Explorer (IE7) to take advantage of all of template's capabilities.

Why should I upgrade to Internet Explorer 7? Microsoft has redesigned Internet Explorer from the ground up, with better security, new capabilities, and a whole new interface. Many changes resulted from the feedback of millions of users who tested prerelease versions of the new browser. The most compelling reason to upgrade is the improved security. The Internet of today is not the Internet of five years ago. There are dangers that simply didn't exist back in 2001, when Internet Explorer 6 was released to the world. Internet Explorer 7 makes surfing the web fundamentally safer by offering greater protection against viruses, spyware, and other online risks.

Get free downloads for Internet Explorer 7, including recommended updates as they become available. To download Internet Explorer 7 in the language of your choice, please visit the Internet Explorer 7 worldwide page.